همة كسانی كه طیّ سال جاری توفیق سفر به مكّه و مدینه و انجام اعمال عبادی و زیارت را یافتند، شاهد بودند كه گرداگرد حرمین را مبلّغان جوان، اعمّ از دختر و پسر و مسلّط به زبان‌های فارسی، عربی، انگلیسی و اردو گرفته بودند. آنها با شیوه‌هایی نو و منظّم، به طور شبانه روزی، برنامه‌های دیكته شده را كه بر محور انذار شیعیان و نشر آموزه‌های سلفی و وهّابی استوار بود به اجرا می‌گذارند.


جز این، وعّاظ و خطبای صحن«مسجدالحرام» و «مسجدالنّبی» نیز مطابق معمول بر كرسی خطابه تكیه زده و از شرك مشركان می‌گفتند. پر واضح بود كه آنها مخاطب خود را برای طرد و نفی شیعیان و باورهای شیعی مهیّا می‌ساختند. شاید در نزد خود این تصوّر را داشتند كه اگر به تكلیف شرعی خود عمل نكنند، «مردم همه می‌فهمیدند». از این مزاح سرایندة منظومه‌های طنز عصر مشروطیت كه بگذریم، آیا هیچ به گسترة فعّالیت‌های تبلیغی و تبشیری مبلّغان مذهبی مسلمان و غیر مسلمان طیّ سال‌های اخیر اندیشیده‌اید؟
آیا آماری از كمیّت و كیفیت این مبلّغان در جهان حاضر در اختیار دارید؟

از نیمة دوم قرن بیستم، بروز سلسله‌ای از وقایع و رخدادها، موج بزرگی از فعّالیت‌های تبلیغی و تبشیری را در غرب و جهان مسیحی به راه انداخت. كاتولیك‌ها و پروتستان‌های مسیحی از سویی و فرق مختلف مذهبی مسلمان از دیگر سو، پای در میدان گذاشته و در ابعادی بزرگ و با استفاده از جدیدترین وسایل، شروع به تبلیغ و تبشیر و جذب مخاطبان در سراسر جهان كردند.

موج بنیادگرایی مبلّغان اوانجلیك وابسته به كلیسای پروتستانی «ایالات متّحدة آمریكا» و «انگلستان» نه تنها تمامی پهنة «آمریكای شمالی»، «آمریكای لاتین» و بخش‌هایی از «اروپا» را درنوردیدند، بلكه با مدد جستن از رسانه‌های نو پدید مانند: تلویزیون، ماهواره و شبكه‌های اینترنتی از مرزهای غرب گذشتند و پای در «آسیا» و «شبه قارّة هند» گذاشتند و در جست‌وجوی مخاطب و جذب آنها از هیچ اقدام فرهنگی و مادّی دریغ نورزیدند. به جرئت می‌توان گفت كه : كمیّت و كیفیّت فعّالیت‌های تبلیغی و تبشیری این عصر به هیچ روی قابل مقایسه با قرون ماضی نبوده است.

ورود به شرایط تاریخی جدید و آشكار شدن زمینه‌های اقبال عمومی برای استماع گفت‌و‌گوهای مذهبی و معنوی، حرص و ولع ویژه‌ای را برای گسترده ساختن دامنة فعّالیت‌های تبلیغی و تبشیری مذهبی را فراهم آورد.

ظهور نشانه‌های بحران در دیوارهای فرهنگ و تمدّن غربی و بن‌بست‌های حاصل از ایدئولوژی‌های دست‌ساز انسانِ بریده از آسمان و بالأخره نزدیك شدن هزارة سوم میلادی در بروز رویكردی عمومی به معنا و مذهب در جهان غرب بی‌تأثیر نبوده است. چنانكه؛ واقعة شریف انقلاب اسلامی ایران در سال 57، نقطه عطفی را باعث شد كه طیّ سی سال اخیر نه تنها تمامی حوزة فرهنگی و تمدّنی غربی را به چالش كشیده بلكه، بروز انتظار جدیدی را در میان آسیا و شرق اسلامی برای تجربة «حكومت مبتنی بر آموزه‌های دینی» و نفی سكولاریزم (جدایی دین از سیاست) باعث بوده است.

اجازه دهید دفتر آمار و اطّلاعاتی را بگشایم كه حسب همة آنچه عرض كردم طوفانی از فعّالیت‌های تبلیغی و تبشیری را در میان مسیحیان، مسلمانان و سایر فرق به راه انداخته است.

از احیای اوانجلیسم كلیساهای پروتستانی ایالات متّحده شروع می‌كنم. شایان ذكر است كه جمعیّت حدّاكثری ساكن در ایالات متّحدة آمریكا و انگلستان پروتستانند و ملكة انگلستان خود رئیس كلیسای پروتستانی نیز هست.

فعّالیت‌های تبلیغی و تبشیری مبلّغان ابتدا موجی از حملات را در آخرین دهه از قرن، (بین سال‌های 1993 ـ 1994) علیه مراكز سقط جنین و همجنس‌بازان به راه انداخت. آنها حتّی با تأسیس سازمانی به نام «عملیات نجات» با رهبری مردانی چون راندل نزی، عملیات فراوانی را برای هدف قرار دادن پزشكان طرّاحی كردند.

نباید فراموش كرد كه اوانجلیك‌ها، موضوع ظهور مجدّد حضرت مسیح و آماده شدن برای ظهور ایشان را به عنوان یكی از محورهای اصلی تبلیغ و تبشیر فراگیر می‌شناسند. طبق نظرسنجی «مؤسسة گالوپ»، در دهة آخر از قرن بیستم، 70 میلیون  نفر در ایالات متّحدة آمریكا بینندة شبكه‌های تلویزیونی یا همان كلیساهای دیداری مذهبی بودند. راه‌اندازی قریب به 1700 شبكه و ایستگاه رادیویی و تلویزیونی، 1300 دفتر انتشاراتی، 7000 كتابفروشی در سراسر آمریكا با فروش سالیانه سه میلیارد دلار و بالأخره تأسیس 20000 مدرسة ابتدایی، راهنمایی و متوسّطه و بالأخره 257 كالج و دانشگاه تنها بخشی از فعّالیت‌ها و سرمایه‌گزاری‌های مبلّغان اوانجلیك در ایالات متّحدة آمریكا بوده است.

فروش و هدیة سالیانه انجیل در آمریكا 425 تا 650 میلیون دلار است. آمریكایی‌ها سالانه 20 میلیون انجیل جدید خریداری می‌كنند تا به چهار انجیلی كه در خانه دارند، بیفزایند. اوانجلیك‌ها، در فضای بیرون از آمریكا، توجّه خود را بر جایی متمركز كرده‌اند كه آن را پنجرة 10/40 می‌خوانند و منظورشان نواری از جهان اسلام در آفریقا و آسیاست كه بین خط‌های استوایی 10 و 40 قرار دارد.

برخی از اوانجلیك‌‌ها قرآن‌های ساختگی درست كرده‌اند تا در فكر مسلمانان تردید ایجاد كنند. در حال حاضر، از انجیل 900 ترجمة انگلیسی در دست است و جز آن، انجیل به 2426 زبان ترجمه شده است و 95% جمعیّت جهان را زیر پوشش خود می‌آورد.
به گزارش «اكونومیست»، اكنون پر بركت‌ترین تولید كنندة مسیونرهای مسیحی به نسبت هر نفر یك مسیونر، «كرة جنوبی» است. «برزیل» و كرة جنوبی، بزرگ‌ترین تولید كنندة انجیل هستند. یك شبكة به هم پیوسته، مركّب از 40 مجموعة ملّی و محلّی به نام جوامع انجیلی bible societies  برای این هدف مشترك كه «در دست هر مرد، زن و كودك روی سیارة زمین یك انجیل» بگذارند، منبع فراهم می‌كنند.

این همه، تنها سهم اوانجلیك‌های وابسته به كلیساهای پروتستانی ایالات متّحده را برای شكار مستضعفان غرب و شرق جهان بود. سهم كلیسای كاتولیك با محوریّت «واتیكان» را جدا محاسبه می‌كنیم.

سخنگوی واتیكان، آقای جوسكین نفارد والز، در گزارش خود در سال 1995م. دربارة فعّالیت‌‌های تبشیری در آفریقا می‌نویسد: «به درستی كه شأن آفریقا، شأن آمریكای جنوبی است و این قارّه، در آینده محلّ تجمّع و خزانة كاتولیك‌ها خواهد بود.» 

او با ذكر پاره‌ای از آمار و اطّلاعات می‌نویسد: «در سال 1901م.، آغاز قرن بیستم، در كلّ آفریقا 1/1 میلیون كاتولیك وجود داشت. یعنی یك درصد جمعیّت آفریقا، امّا، امروزه ما در هر سال دو میلیون كاتولیك به عدد قبلی اضافه می‌كنیم. در حال حاضر 65 میلیون نفر یا به عبارتی 16% از جمعیّت كلّ آفریقا كاتولیك هستند و ما انتظار داریم كه تعداد آنها تا پایان قرن حاضر به یكصد میلیون نفر برسد.»

نباید فراموش كنید كه جمعیّت حدّاكثری آفریقای سیاه را، مسلمانان تشكیل می‌دادند. كلیسای كاتولیك 32 میلیارد دلار در طرح‌های تبلیغی مسیحی هزینه كرده است. همچنین آنها، انجیل را به 625  زبان و لهجة آفریقایی ترجمه كرده‌اند و حتّی برای بی‌سوادان نیز از طریق سیستم‌های صوتی، انجیل تدارك دیده‌اند.

در گزارش اكونومیست آمده بود كه، افزایش جمعیّت مسیحیان از طریق مسیحی كردن كشورهای در حال توسعه صورت می‌گیرد. در سال 1900م.، حدود 80% مسیحیان در كشورهای اروپایی و آمریكایی زندگی می‌كردند ولی، در حال حاضر، 60% مسیحیان در كشورهای در حال توسعه زندگی می‌كنند.

سخنان پاپ قبلی، یعنی آقای ژان پل دوم، كه به مناسبت سالگرد میلاد حضرت مسیح(ع) در رم و در سال 1993م. ایراد شد هر وجدان خفته‌ای را برمی‌انگیزد ، او اعلام كرد: «ای اسقف‌ها! بر دوش شما مسئولیت بزرگی قرار دارد و آن مسیحی كردن كلّ آفریقا در سال 2000م. است.»

مطابق گزارش سخنگوی واتیكان، تعداد 2340 ایستگاه رادیویی و تلویزیونی به طور شبانه‌روزی تعالیم انجیل را در مناطق مسلمان نشین آفریقا، منتشر می‌كنند؛ اگر مطّلع شوید كه كلیسا در این نقطه از جهان بر فعّالیت‌های 11000 مهد كودك اشراف كامل داشته و به جان كودكان سیاه، مسیحیت را القا می‌نماید، می‌توانید حدیث مفصّلی از این مجمل بخوانید.

اینك اگر در ازدحام روزان و شبان خیابان‌ها كمی آهسته و با تأمّل به اطراف خود بنگرید درمی‌یابید كه بیش از یكصد رادیو به صورت بیست و چهار ساعته برنامه‌های مسیحیت را به زبان فارسی و حتّی با لهجه‌های ایرانی همچون لری، اصفهانی و یزدی تبلیغ  می‌نمایند. چنانكه بیش از 2000 سایت اینترنتی هماره در كار شبهه افكنی اعتقادی میان جوانان ایرانی‌اند.

این همه كه برشمردم تنها بخش‌هایی از فعّالیت‌های تبلیغی و تبشیری عصر ما هستند. استراتژی كلیسا در هزارة سوم كه اینك در آن دست و پا می‌زنیم مسیحی كردن ساكنان آسیاست. آیا هیچ می‌دانید كه دیگر «فلیپین» به عنوان كشوری كه حدّاكثر جمعیّت آن را مسلمانان تشكیل می‌دادند، قابل شناسایی نیست؟

متأسّفانه، پیرامون ما، بیش از یكصد رادیو، به صورت بیست و چهار ساعته برنامة مسیحیت را به زبان فارسی و حتّی با لهجه‌های ایرانی همچون لری، اصفهانی و یزدی تبلیغ می‌كنند.
به این مجموعه، توزیع میلیون‌ها لوح فشرده به زبان فارسی و انجیل را كه در میادین اصلی شهر توزیع می‌شود، اضافه كنید و مجموعه‌ای از كتب مذهبی مسیحی كه شبانه در خانه‌ها ریخته می‌شود.
در میان خیابان‌های شهر ما، مسافربرهایی را می‌توان یافت كه همچون یك كلیسای سیّار به تبلیغ و تبشیر و دعوت مشغولند و در كمین بیماران، معتادان، زنان و گروه‌های اجتماعی ضعیف و درمانده می‌نشینند تا آنان را شكار و جذب نمایند.
این از سنّت‌های ثابت و لایتغیّر خداوندی است كه هر فرد و گروهی میوة همّت، تلاش و برنامه‌ریزی دقیق خود را خواهد چید.

واقعة انقلاب اسلامی در سال 1357، به ناگهان جهان اسلام و ساكنان آسیا را به خود آورد. موج بیداری مستضعفان فراگیر شد و نوعی طلب و تشنگی ویژه را برای مقابله با استعمار، پس زدن مظاهر غرب‌زدگی و احیای سنّت‌های اسلامی در میان معاملات و مناسبات فرهنگی و مادّی باعث شد. شتاب این نهضت و قیام خون‌بار مردان این دیار به زودی ایران و ایرانیان را مبدّل به اسوة مقاومت و اسلامخواهی ساخت، امّا، ...

هیهات كه احساس امنیّت، كسب قدرت و راندن بازمانده‌های طاغوت، ما را از مأموریت اصلی و جدّی غافل ساخت. از همة آنچه برای حفاظت از حقوق مستضعفان، نشر معارف اسلامی، شكار فرصت‌ها و انجام امر تبلیغ در عهده گرفته بودیم، در همین فرصت‌ها كه جملگی حاصل مجاهدت‌های ساكنان این مرز و بوم بودند با چراغ سبز غرب، سلفی‌ها و وهابیون وابسته به دستگاه قدرت مملكت عربی سعودی به بهره‌برداری مشغول آمدند و با باز كردن چتر تبلیغی در میادین فراهم آمده و میان مردمان تشنة اسلام و آزادی، بخش بزرگی از میوه‌های درخت انقلاب اسلامی را از دست ما، از دست شیعیان و از دست حجّت حیّ خداوند ربوده و مصادره به مطلوب كردند.

آنان، برای مقابله با ایران اسلامی و مبارزه با شیعیان از همة فرصت‌ها بهره جستند و در میان صفوف مسلمانان تفرقه افكندند.

بد نیست به سرفصل‌های فعّالیت یك سالة آنها نگاهی بیندازیم تا بدانیم در كجای زمین سیر می‌كنیم:
. اعزام 2000 مبلّغ در یك سال و انجام 290000 فعّالیت تبلیغی؛
. انجام 5200000 فعّالیت تبلیغی در سال 1418ق. در عربستان؛
. برگزاری 1418 جلسه سخنرانی در «قطر»، 6000 برنامة تبلیغی در «فجیرة امارات»، 165296 مورد برنامه و فعّالیت تبلیغی در «پاكستان» در سال 1417ق.؛
. انجام 13290 فعّالیت تبلیغی و از جمله برگزاری 10800 درس علمی در مدارس، زندان‌ها و بیمارستان‌های بریتانیا؛
. ساخت صدها مسجد در«بوسنی»، فلیپین، «بلژیك»، «چچن» و از جمله سهیم شدن در ساخت 1359 مسجد در سایر نقاط جهان؛

بد نیست بدانید كه تنها تعداد 3891 دانش‌آموخته، از دانشسرای علوم اسلامی و عربی «اندونزی» فارغ‌التحصیل شده‌اند.

اجازه می‌خواهم از ذكر سایر نمونه‌ها خودداری كنم. اطّلاع از وجود قریب به 40000 سایت ضدّ شیعه پشت هر انسانی را می‌لرزاند.

به گزارش «شیعه نیوز»، در پی اجرای طرح هجرت، قریب به 4000 مبلّغ وهابی كه در مراكز آموزشی چچن آموزش دینی و چریكی دیده بودند، وارد ایران شدند. آنها برای بیست هزار پایگاه تبلیغاتی روستایی برنامه‌ریزی كرده‌اند.
جز اینها، به گزارش «آتی نیوز»، در حال حاضر سه میلیون طلبه آموزش دیده در پاكستان، حضور دارند.

وهابیون در سال 1383، یازده هزار مدرسه در افغانستان تأسیس كرده و به آموزش كودكان و نوجوانان مشغول شده‌اند.

تنوّع و تكثّر شبكه‌های تلویزیونی و سایت‌های اینترنتی كه رقم آنها به بیش از چهل هزار می‌رسد، پرده از گسترة كمّی و كیفی فعّالیت‌های تبلیغی سلفی‌ها برمی‌دارد.

وجود هزاران نسخه كتاب شبهه افكن و ضدّ شیعی این شبكه‌های اینترنتی بلافاصله ما را به همان جوانان دختر و پسری پیوند می‌دهد كه به زبان‌های فارسی، انگلیسی و اردو پیرامون حرمین شریفین در تردد و در حال تبلیغ و انذارند.
شبكة ماهواره‌ای mbc، برای مخاطبان ایرانی و ضدّیت با شیعه و تبلیغ مفاهیم طالبانی به طور مرتّب فیلم پخش می‌كند. این شبكه را سرمایه‌داری سعودی و وابسته به خاندان سلطنتی سعودی تأسیس كرده است.
سخن خود را با طرح چند سئوال پایان می‌دهم، سازمان‌های فرهنگی رسمی، حوزه‌های علمیّة «قم»، «مشهد»، «شیراز» و سایر بلاد را مخاطب خود می‌سازم و همگان را به تأمّل دربارة این سؤالات فرا می‌خوانم.

. فعّالیت‌های تبلیغی و آموزش‌های مذهبی ما بر اركان كدام استراتژی استوار است؟
. به شرط وجود استراتژی، چه تعریفی از جغرافیای فرهنگی، ارضی، تحصیلی، مخاطبان محلّی، منطقه‌ای و فرا منطقه‌ای ارائه كرده‌ایم؟
. چه ارزیابی مشّخصی از تاكتیك‌ها و روش‌های تبلیغی تجربه شده به صورت رسمی در داخل و خارج كشور وجود دارد؟
. چه آماری از فعّالیت‌های تبلیغی و تبشیری ارائه شده به صورت رسمی و غیررسمی سازمان‌ها و نهادهای حقوقی و شخصیت‌های حقیقی می‌توان ارائه كرد؟
. مبلّغان مبتنی بر كدام دیدگاه و برداشت از شرق و غرب و كدامین خاستگاه مخاطبان و مطالبات و نیازهای مردم آموزش دیده‌اند؟
. چه ارزیابی مشخّصی از فعّالیت‌های مبلّغان اعزامی و كمیّت و كیفیت آنان صورت پذیرفته است؟
. خارج از نظام آموزش طولانی حوزوی كه به تربیت مجتهدان عالی مقام می‌انجامد، چه تعدادی مركز تربیت مبلّغ برای رویارویی با شرایط حاضر و پاسخ‌گویی به شبهات و سؤالات جاری و روز تأسیس شده است؟
. چه نوع شناختی از میزان، كیفیت، پراكندگی شبهات مذهبی جاری در میان مردم داریم؟ و چه تعداد از مبلّغان ما قادر به پاسخ‌گویی به این شبهات هستند؟ در حالی كه تنها در حوزة معارف مهدوی بیش از پنج هزار سؤال و شبهه را می‌توان دسته‌بندی كرد.
. رسانه‌های مدرن مانند رادیو، تلویزیون، ماهواره و شبكه‌های اینترنتی موجود ما، چه گستره‌ای از ساكنان جهان اسلام را پوشش می‌دهند؟
. مبلّغان جوان ما از چه میزان آشنایی با ادوات روز، ادبیات روز و اطّلاعات روز برخوردارند و كدام نهاد وظیفة به روز نگه‌داشتن اطّلاعات و اخبار آنان را عهده‌دار است؟
. آیا هیچ گاه به راه‌اندازی شبكه‌های فیلم ایرانی با زیرنویس عربی و ... به صورت گسترده اندیشیده‌ایم؟
. آیا هیچ به ظرفیت موجود در میان اشخاص حقیقی و حقوقی و مردمی كه قادر به تأسیس رادیو، تلویزیون، شبكه‌های اینترنتی و ماهواره‌ای در امر تبلیغ مذهبی هستند، اندیشیده‌ایم یا همچنان میل به حفظ انحصارات ویژة رسانه‌های بزرگ در دستان خود، ما را از این ظرفیت‌ها دور نگه داشته است؟

تجربه نشان داده است كه نهادهای مردمی در امر تبلیغ و تبشیر به مراتب موفّق‌تر از سازمان‌های رسمی هستند. سازمان‌هایی كه مبتلای بیماری مزمن كارمندزدگی هستند. مگر جز این است كه امروزه موفّق‌ترین نشریات مذهبی و قوی‌ترین محصولات مكتوب و غیر مكتوب دینی، توسط ناشران و مدیران غیردولتی اداره می‌شوند؟

آن هنگام كه دشمنان شما در ابعاد جهانی علیه شما وارد نبرد می‌شوند، شما نمی‌توانید در ظرفیت شهری و محلّی خود با آنها به مقابله بپردازید. اجازه دهید در همین حد بسنده كنم.
خداوند هیچ عهد و پیمانی برای یاری و مساعدت تنبلان، كاهلان، بی‌نظمان و بی‌خبران امضا نكرده است و دشمن نیز، برای سلطه، هیچ امكان و لحظه‌ای را از دست نمی‌دهد.

و بالأخره آنكه:
قبل از فوت شدن همة فرصت‌ها باید به راه افتاد. ضرورت دارد دیدگاه خود را وسعت بخشیم و از افراط و تفریط بپرهیزیم. بی شك هیچ چوپانی راضی به از دست دادن حتّی یك بزغالة كوچك وامانده از گله نیست .
چگونه است كه گاه هفته‌ها و ماه‌های طولانی را صرف گفت‌وگو و حتّی اعتراض و تحصّن دربارة موضوعی كوچك می‌سازیم امّا در وجهی دیگر در برابر حوادثی بزرگ و وقایعی در ابعاد جهانی كه تمامیت دین و مذهب را به خطر می‌اندازد، لب فرو می‌بندیم و آن همه را ندیده می‌گیریم.

در قرون وسطا، علمای مسیحی، در حالی كه مسیحیت از ریشه دچار بحران شده بود، ساعت‌های متوالی را صرف گفت‌وگو از امكان نشست و برخاست تعداد زیادی ملك و فرشته بر سر یك سوزن می‌كردند.

اسماعیل شفیعی سروستانی
رادیو معارف 1/5/1389 

www.mouood.org

نوشته شده در تاریخ دوشنبه 18 مرداد 1389    | توسط: میلاد    | طبقه بندی: آخر آخرای دنیا،     |
نظرات()