میلیونها سال قبل، مدتها پیش از آن كه بشری روی زمین باشد، دایناسورها وجود داشتند. دایناسورها، یكی از انواع خزندگان ماقبل تاریخ هستند كه در دوران مزوزوییك، عصر خزندگان، می زیستند

 دایناسورها جزء خزندگان بوده و اكثر آنها، از طریق تخم گذاری تولید مثل می كرده اند. هیچیك از دایناسورها پرواز نمی كرده اند و هیچكدام از آنها در آب زندگی نمی كرده اند. بزرگترین دایناسورها، بیش از 100فوت(30متر) طول و بیش از‌50 فوت(15 متر) ارتفاع داشته اند(مانند آرژنتینوزاروس، سیزموزاروس، الترازاروس، براكیوزاروس و سوپرزاروس). كوچكترین دایناسور، كومپوزوگناتوس (Compsognathus )،‌ به اندازه یك جوجه بوده است. اندازه اكثر دایناسورها، .بین این دو حد بوده است.

ساروپودهای(sauropodomorpha) گیاه خوار، بزرگترین موجوداتی هستند كه تاكنون روی زمین می زیسته اند اما نهنگهای آبی،‌ از همه انواع دایناسورها، سنگینتر هستند! تصور اینكه دایناسورها چه صدایی داشته اند، رفتار و حركات آنها چگونه بوده است، چگونه جفتگیری می كرده اند، چه رنگی بوده ان، و یا حتی تعیین اینكه فسیل آنها نر است یا ماده، بسیار مشكل می باشد.

هیچ كس نمی داند كه دایناسورها چه رنگی بوده اند یا نقش و نگار بدن آنها چگونه بوده است.
در زمانهای مختلف، انواع مختلفی ازدایناسورها زندگی می كرده اند:

بعضی از آنها روی دو پا راه می رفته اند(این دایناسورها، دوپا بودند)، بعضی روی چهار پا راه می رفتند(این دایناسورها، چهارپا بودند). بعضی از آنها هم می توانستند روی دو پا راه بروند و هم روی چهار پا.

در زنجیره تكامل مخلوقات، پرندگان از تروپودها (درومائوزاریدها) به وجود آمده اند، سینوزاروپتریكس نخستین دایناسور پرنده مانند است.

بعضی از دایناسورها بسیار سریع حركت می كردند(مانند ولوسیراپاتور_ Velociraptor)، بعضی از آنها بسیار كند و سنگین حركت می كردند(مانند آنكیلوساروس_ Ankylosaurus).

بعضی از دایناسورها،‌ زره داشتند،‌ بعضی شاخدار بودند بعضی هم یال، میخ یا زوائد دیگری داشتند. پوست بعضی از دایناسورها، بسیار ضخیم و ناهموار بود در حالیكه بعضی دیگر از دایناسورها، پرهای اولیه ای داشتند.اكثر دایناسورها، گیاهخوار بودند(كه گیاهخوار نامیده می شوند). مثلا تریسراتوپس، دایناسوری گیاهخوار بود.بعضی از دایناسورها، گوشتخوار بودند(كه گوشتخوار نامیده می شوند).مثلا تی ركس(T_rex) ، دایناسوری گوشتخوار بود.دایناسورها، در طی دوران مزوزوییك، حدود 165 میلیون سال بر زمین حكمفرمایی كردند، اما 65 میلیون سال قبل، به طور مرموزی منقرض شدند. دیرینه شناسان، با مطالعه بقایای فسیلی آنها، درباره دنیای ماقبل تاریخ به یافته های حیرت انگیزی رسیده اند.هنگامی كه دایناسورها می زیستند، قاره های زمین همه دركنارهم به صورت یك ابرقاره بزرگ بودند كه پانگه آ ، نامیده می شود. به علاوه هوای زمین هم بسیار گرمتر از حال حاضر بود. دایناسورها، حدود 65 میلیون سال قبل، در انتهای دوره كرتاسه، كه فعالیتهای آتشفشانی و زمین ساختی متعددی رخ داد، منقرض شدند. در مورد انقراض دایناسورها، نظریات مختلفی وجود دارد. اكثر دانشمندان این نظریه را قبول دارند كه برخورد یك شهابسنگ آسمانی، باعث تغییرات شدید آب و هوایی شده است و دایناسورها نتوانسته اند خود را با شرایط جدید وفق دهند . دایناسورها، 65 میلیون سال قبل، به علت تغییرات شدید زیست محیطی، كه ناشی از برخورد یك شهابسنگ به زمین بود، ‌منقرض شدند.

احتمالا پرندگان امروزی، باقیمانده دایناسورها هستند. تمام چیزی كه از دایناسورها باقی مانده فسیلهای آنهاست و احتمالا پرندگان. فسیلهای دایناسورها، در همه جای دنیا وجود دارند، حتی ممكن است یكی از فسیلهای آنها در نزدیكی جایی باشد كه شما زندگی می كنید! بعضی از دایناسورها، بسیار شبیه پرندگان امروزی بودند و ممكن است دایناسورها اجداد پرندگان امروزی باشند.

اگرچه فسیلهای دایناسورها،‌حداقل از سال 1818 كشف و مورد بررسی قرار گرفته اند، اما نام دایناسور (دینوس به معنی وحشتناك و ساروس به معنی سوسمار است)، در سال 1842، توسط كالبدشناس انگلیسی سر ریچارد اوون،‌ به این موجودات داده شد. در آن زمان تنها سه نوع دایناسور مگالوزاروس، ایگوانودون و هیلائوزاروس شناسایی شده بود كه دایناسورهای بسیار بزرگی بودند.

قدیمیترین دایناسور شناسایی شده، اوراپتور است كه دایناسوری گوشتخوار بوده و 228 میلیون سال قبل می زیسته است. تا كنون، حدود 500 جنس و تعداد خیلی بیشتری گونه از دایناسور شناسایی شده است. تقریبا چند ماه یكبار(گاهی اوقات چند هفته یك بار) فسیل جدیدی از زیر خاك بیرون می آید.

 

- بهره هوشی برخی از دایناسورها :

بهره هوشی برخی از دایناسورها

خصوصیات دایناسورها

خزندگان کوچک اولیه بدن و دم دراز و 4 اندام کوتاه و 5 انگشت داشتند. به جز شکل عمومی ویژگیهای کلی دیگر عبارتند از:

» افزایش اندازه به نسبتهای بسیار بزرگ در برونتوزورها.

» بوجود آمدن جوشن و سلاح دفاعی از جمله صفات پوستی و شاخها و یا خارهای سر در بعضی دینوزرها.

» ساختمان سبک به منظور دویدن تند با 4 یا 2 پا در سایر دینوزرها.

» سازش با پرواز بوسیله افزودن شدن درازای اندام پیشین و دم و تکامل پرده‌های پرشی پوست در پتروداکتیلها.

» سازش شدید پوست با زندگی آبی به کمک پاهای بالشتک مانند و بدن دوکی شکل در ایکتیوزرها.

 

دلیل از بین رفتن دایناسورها

درباره اینکه خزندگان قدیم از دید زمین شناسی چگونه ناگهان ناپدید شدند گفته‌های فراوانی وجود دارد. بر طبق یک نظریه ابتدایی‌ترین پستانداران تخمهای خزندگان بزرگ را خورده‌اند و به موجب نظریه دیگر که پذیرفتنی‌تر است. تغییرات آب و هوا مانند کم شدن دما و رطوبت متغیر در خزندگان و مسکنشان تاثیر مخالف گذارده است. در نتیجه از بین رفتن خزندگان در اواخر دوره مزوزوئیک برای پستانداران موقعیت مناسبی بوجود آمده در آن موقع اندازه پستانداران کوچک بوده و در دوره سوم شروع به تکامل شگفت آوری نموده‌اند.

 

دایناسورهای گیاهخوار  herbivores Dinosaur))

دایناسورهای گیاه خوار از جمله بزرگترین حیواناتی بودند که تا کنون بر روی زمین زندگی کرده اند و برای حفاظت از خود در مقابل حیوانات شکاری به جثه بزرگ خود و بدن مسلح خود متکی بودند. آنها بیشتر اوقات روز را به چریدن بر روی گیاهان می‌گذراندند. براکیوزاروس عظیم‌الجثه 25 متر طول و 76 تن وزن داشت . گردن بلندش او رادر رسیدن به رستنی‌هایی که برای دیگر دایناسورها بالا بودند یاری می‌کرد.

 

دایناسورهای گوشتخوار( carnivores Dinosaur )

این دایناسورها بر روی دو پای عقبی خود حرکت می‌کردند. برخی نظیر تری نازا روس بدنی سنگین و پاهای قدرتمندی داشتند. آنها از چنگالها و دندانهای تیز برای کشتن دایناسورهای گیاه خوار استفاده می‌کردند. بعضی دایناسورها نظیر دینونی چوس کوچکتر ، سبکتر و سریعتر بودند. آنها دایناسورهای گیاه خوار ، پستانداران و حشرات را می‌خوردند. این شکارچیان چابک برای غلبه بر شکارخود به صورت گروهی شکار می‌کردند . دینونی چوس دارای پنجه‌ها و چنگالهای بهم پیچیده‌ای بود که طی شکار برای دریدن طعمه به سمت جلو به حرکت در می‌آمد.

دایناسورهای گوشتخوار

نوشته شده در تاریخ چهارشنبه 1 مهر 1388    | توسط: میلاد    |    |
نظرات()